Jak wybrać ośrodek adopcyjny? I czy ośrodki adopcyjne kłamią?

Jako nastolatka naiwnie myślałam, że osoby pragnące adoptować dziecko udają się w tym celu do którejś z placówek opiekuńczo-wychowawczych. Wielu ludzi z mojego otoczenia również tkwiło w takim fałszywym przekonaniu - dopóki adopcja nie zaczęła dotyczyć nas osobiście i nie zaczęliśmy wyprowadzać ich z błędu. Otóż - pierwszym i podstawowym krokiem jest wykonanie telefonu do któregoś z ośrodków adopcyjnych i umówienie się na wstępne, informacyjne spotkanie.

 Jakie cechy powinien posiadać ten "idealny" ośrodek adopcyjny ? 

Na co zwracać uwagę, dokonując jego wyboru?  

Wiele osób decyduje się po prostu na ośrodek adopcyjny położony najbliżej swojego miejsca zamieszkania. Z jednej strony -  jest to rozwiązanie najbardziej oczywiste, najwygodniejsze i wymagające najmniej logistycznych akrobacji. Z drugiej strony - nie zawsze ten najbliższy ośrodek cieszy się najlepszą opinią i zatrudnia najbardziej kompetentną kadrę...

Dlatego też moim zdaniem warto najpierw zrobić mały rekonesans na adopcyjnych forach, blogach albo facebookowych grupach - ponieważ ich członkowie bardzo chętnie dzielą się swoimi doświadczeniami i albo konkretny ośrodek polecają, albo niekoniecznie. Wiadomo oczywiście, że opinie bywają skrajnie różne - ale po zebraniu kilku czy kilkunastu wypowiedzi można ten wynik jakoś uśrednić i wyciągnąć z niego odpowiednie wnioski. 

Inną opcją są osobiste wizyty w kilku różnych ośrodkach i bezpośrednie rozmowy z ich przedstawicielami - a następnie porównanie ich ze sobą i ostateczna decyzja na podstawie wrażenia, jakie na nas zrobili. Podczas takich rozmów  można  bez trudu wyczuć, czy nadajemy z pracownikami  " na tych samych falach" - i czy w trakcie wszystkich procedur  będzie  między  nami nić porozumienia. Rozwiązanie na pewno bardziej czasochłonne - ale niekiedy warto się  w ten sposób  pofatygować, ponieważ  między  poszczególnymi  ośrodkami adopcyjnymi zdarzają  się  naprawdę  istotne różnice...

Czy procedura adopcyjna przebiega we wszystkich ośrodkach tak samo?  

Procedura adopcyjna przebiega we wszystkich ośrodkach według podobnych schematów, wyznaczonych przepisami prawa i regulowanych głównie Ustawą o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.   Mimo to występują  też  pomiędzy nimi pewne rozbieżności i w poszczególnych instytucjach możemy  spotkać  się  z nieco innymi wymogami, czasem oczekiwania czy kryteriami weryfikacji kandydatów.

W jednym ośrodku  adopcyjnym na kurs będziemy czekali rok czy nawet dwa lata - a w innym kilka tygodni lub miesięcy. W jednym wymagany staż  małżeński  będzie  wynosił  3 lata - natomiast w innym już  5. W jednym nasza sytuacja rodzinna, mieszkaniowa  czy finansowa zostanie poddana w wątpliwość - natomiast w innym pracownicy przyjmą  nas z otwartymi ramionami (bo nie oszukujmy się  - jak zawsze wiele zależy po prostu od tego, na jakich ludzi  się  trafi).

Dlatego jeżeli  w konkretnym odwiedzonym przez nas ośrodku wyczujemy jakieś zgrzyty, fałsz  czy dysonans - warto rozejrzeć  się  za innym, bardziej dla nas optymalnym. W końcu w trakcie procedur adopcyjnych będziemy  spędzać  tam całkiem  sporo czasu i pozostawać  z pracownikami w bezpośrednim kontakcie - a więc również mamy prawo od tego miejsca wymagać  i czuć  się  tam na tyle komfortowo, na ile pozwala sytuacja. 

Ośrodek adopcyjny świecki czy katolicki ? 

Tutaj oczywiście  podstawowym kryterium wyboru jest  nasz stosunek do wiary. W ośrodkach  katolickich spotkaniom towarzyszy z reguły  również  wspólna  modlitwa (a niekiedy Msza Święta) albo pewne specyficzne wymogi stawiane kandydatom. W niektórych z nich trzeba  odbyć dodatkowe weekendowe "dialogi  małżeńskie "  (trochę podobne do nauk pobieranych przed ślubem) - które  wprawdzie nie są związane  bezpośrednio  z adopcją, ale polegają  w dużej  mierze na umacnianiu i poprawianiu wzajemnych relacji między mężem i żoną.

Czy ośrodki  adopcyjne mówią nam całą prawdę? 

W Internecie można  trafić  na  relacje rodziców  adopcyjnych z których wynika , że  ośrodek  zataił  przed nimi pewne informacje dotyczące stanu zdrowia dziecka, jego przeszłości  czy rodziny biologicznej. Na ile są  to relacje prawdziwe, a na ile spowodowane frustracją  i jakimiś osobistymi antypatiami - nie mnie oceniać... 

Osobiście  nie przyłapaliśmy  naszego ośrodka  na mijaniu się  z prawdą - aczkolwiek moim zdaniem niektóre  kwestie zostały  potraktowane na warsztatach troszeczkę "po macoszemu". Mam tu na myśli  głównie  informacje na temat RAD, FAS, autyzmu czy choroby sierocej - którym  poświęcono  zaledwie jedno spotkanie i omówiono  je z nami raczej pobieżnie , co kompletnie minęło  się  z oczekiwaniami całej  naszej grupy. Ponadto pomimo obietnic złożonych przez pracowników, że  wyślą  nam pełniejsze  materiały  na temat tych zaburzeń  na nasze skrzynki mailowe - ostatecznie nigdy ich nie otrzymaliśmy i musieliśmy  szukać  wszelkich informacji we własnym zakresie.

Ośrodki adopcyjne najczęściej z uporem twierdzą  również, że  do adopcji trafiają  tylko chore  dzieci. Czy to prawda? I TAK - I NIE . Dziecko pod względem  fizycznym może  być  okazem zdrowia, może  nie mieć  zdiagnozowanych absolutnie  żadnych  zaburzeń  - ale według psychologów  KAŻDA  rozłąka  z matką  po urodzeniu (nawet ta bardzo krótkotrwała  i pozornie niewiele znacząca) może  być przyczyną traumy, wpływać istotnie na układ  nerwowy, mózg  oraz późniejsze  problemy rozwojowe (zwłaszcza w zakresie regulowania emocji czy też integracji sensorycznej). Musimy być też  świadomi  tego, że  niektóre  deficyty mogą  objawić  się  dopiero z czasem, niekiedy nawet po kilku latach. Mogą - choć wcale nie muszą. W gruncie rzeczy - jest to jedna wielka "loteria".

 Wsparcie udzielane przez ośrodek adopcyjny po przysposobieniu. 

Z tego co mi wiadomo, większość ośrodków deklaruje późniejsze wsparcie psychologiczne i pedagogiczne oraz pomoc prawną dla rodzin. Z relacji znanych mi rodziców adopcyjnych wynika natomiast, że poadopcyjna rzeczywistość wygląda bardzo różnie - i trzeba być przygotowanym na to, iż z ewentualnymi problemami będziemy musieli radzić sobie zupełnie sami. 

Nasz ośrodek organizuje coroczne zjazdy rodzin adopcyjnych w bardzo malowniczym miejscu nad jeziorem - a także spotkania w nieco węższym gronie , w swojej siedzibie. Na tych ostatnich poruszane są między innymi zagadnienia  związane z budowaniem więzi, najczęstszymi problemami wychowawczymi i rozwojowymi. Sami jednak w nich nie uczestniczymy , ponieważ zwyczajnie nie mamy takiej potrzeby - ani żadnych trudności, które by tego wymagały.

Na szczęście w Polsce  powstają też fundacje rodzin adopcyjnych, które współpracują z ośrodkami adopcyjnymi na terenie kraju - i niosą swoje wsparcie zarówno rodzinom adopcyjnym, jak i biologicznym. A przede wszystkim - potrzebującym dzieciom.